Sa gitna ng umiinit na 2026 national budget controversy, naging sentro ng atensyon noong Enero 5, 2026 ang isang highly publicized lunch meeting sa pagitan nina Cong. Leandro Leviste, Cong. Kiko Barzaga—na kasalukuyang suspended—at Cong. Eli San Fernando. Ang pagtitipon, na tinaguriang “Libre ni Leandro,” ay nagsilbing venue upang pagtibayin ang kanilang pagkakaisa sa anti-corruption efforts at budget transparency.
2026 National Budget Controversy: Mga Pangunahing Kinalabasan ng Meeting
Una, Flood Control “Insertions”
Habang nagla-lunch, ibinahagi umano ni Rep. Leviste ang isang “secret list” ng mga flood control project insertions na natuklasan sa 2026 national budget. Ayon sa kanya, ang mga dokumentong tinawag na “Cabral files” ay patunay na may multi-billion peso allocations na inililihis umano patungo sa piling mga distrito nang walang sapat na deliberation at public scrutiny.
Ikalawa, Anti-Corruption Advocacy
Samantala, binigyang-diin ni Rep. San Fernando—na siyang nagpanukala ng meeting—na kahit magkakaiba ang kanilang political backgrounds, nagkakaisa sila sa pagsusulong ng government accountability. Dagdag pa niya, nanatiling magaan o isang “happy conversation” ang talakayan kahit mabibigat ang isyung tinalakay, kabilang ang umano’y ₱10.5 billion increase sa sariling operating budget ng House.
Bukod dito, Solidarity Laban sa Suspension
Ipinakita rin nina Leviste at San Fernando ang suporta kay Rep. Barzaga, na kasalukuyang nagsisilbi ng 60-day suspension dahil sa disorderly behavior. Ayon sa kanila, hindi dapat gamitin ang ganitong disciplinary actions upang patahimikin ang dissent at mga kritikal na boses sa loob ng chamber.
Kalagayan ng mga Mambabatas
Cong. Leandro Leviste
Patuloy siyang kumikilos bilang budget whistleblower, na inaakusahan ang ilang House leaders ng paggamit ng public funds bilang “incentives”—na umano’y umaabot mula ₱151M hanggang ₱250M—upang masiguro ang boto para sa ratification ng 2026 budget.
Cong. Kiko Barzaga
Samantala, bukod sa kanyang suspension hanggang huling bahagi ng Enero 2026, nahaharap siya sa panibagong hamon matapos maghain ang ilang miyembro ng National Unity Party (NUP) noong Enero 9, 2026 ng motion na nag-oobliga sa kanya na sumailalim sa isang “comprehensive fitness test” na sumasaklaw sa mental at behavioral evaluation bago siya makabalik sa kanyang legislative duties.
Cong. Eli San Fernando
Sa kabilang banda, bilang kinatawan ng labor sector at ng Kamanggagawa Partylist, mariin niyang tinanggihan ang 2026 General Appropriations Bill. Aniya, nananatili umano rito ang unprogrammed appropriations o tinatawag niyang presidential pork, at bigo rin itong tugunan ang matagal nang panawagan para sa isang nationwide legislated wage hike.
